حجتالاسلام والمسلمین علی امین امینرستمی عضو هیئت علمی مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) در گفتگو با خبرنگار خبرگزاری حوزه با بیان اینکه در دوران معاصر نبرد میان حق و باطل در عرصههای مختلف جریان دارد، بیان کرد: بخشی از این تقابل که بیشتر در معرض دید عموم قرار دارد، جنگ نظامی است، اما این جنگ در واقع دربرگیرنده ساحتها و ابعاد دیگری نیز هست که کمتر مورد توجه قرار میگیرد.
وی با اشاره به مفهوم «جنگ ترکیبی» افزود: در گذشته نیز چنین ابعادی از تقابل وجود داشت، اما امروز این عرصهها گستردهتر شده و جنگ در حوزههای نظامی، روانشناختی، سیاسی، فرهنگی و سایر زمینهها دنبال میشود. یکی از مهمترین ابعاد جنگ ترکیبی، «جنگ شناختی» است.
عضو هیئت علمی مؤسسه امام خمینی(ره) ادامه داد: در جنگ شناختی، دشمن تلاش میکند در باورها و اطلاعات جبهه مقابل نفوذ کند و آنها را به نفع خود سامان دهد. اگر دشمن در این زمینه موفق شود، بخش مهمی از اهداف خود را در میدان تقابل محقق کرده است.
حجتالاسلام والمسلمین امینرستمی با اشاره به نمونههایی از جنگ شناختی در تاریخ اسلام گفت: برای نمونه، معاویه برای غلبه بر امیرالمؤمنین علی(ع) تلاش کرد شناخت مردم شام نسبت به آن حضرت را تغییر دهد. نقل شده است که وقتی خبر شهادت امیرالمؤمنین علی (ع) منتشر شد، برخی از مردم شام تعجب کردند و گفتند مگر علی بن ابی طالب نماز میخواند که در محراب به شهادت رسید؟ این مسئله نشان میدهد که چگونه با تغییر در شناخت مردم، زمینه مقابله با جبهه حق فراهم میشد.
وی افزود: در ماجرای خوارج نیز پشت صحنه جریان معاویه قرار داشت و با القائات مختلف تلاش شد این گروه به این باور برسند که امیرالمؤمنین علی(ع) با پذیرش حکمیت مرتد شده است. در نتیجه وقتی افرادی که به ظاهر اهل عبادت بودند چنین برداشتی پیدا کردند، جنگ با امام علی(ع) را واجب تلقی کردند که این نیز نمونهای از جنگ شناختی است.
این استاد حوزه و دانشگاه با بیان اینکه بستر اصلی جنگ شناختی در عصر حاضر رسانهها هستند، تصریح کرد: شبکههای رسانهای، مطبوعات، نشریات، کتابها و بهویژه فضای مجازی ابزارهایی هستند که از طریق آنها تلاش میشود باورهای جبهه مقابل تخریب شود و در قالب جنگ روایتها، افکار عمومی علیه آنها شکل بگیرد.
حجتالاسلام والمسلمین امینرستمی همچنین به راهبردهای دشمن در جنگ شناختی اشاره کرد و گفت: نخستین راهبرد، ضربه زدن به اعتقادات و باورهای دینی است. دشمن معمولاً از مباحث صریح سیاسی آغاز نمیکند، بلکه تلاش میکند ابتدا پایههای اعتقادی را تضعیف کند تا افراد به این نتیجه برسند که مشکلات جامعه ناشی از دین است.
وی ادامه داد: در حوادث سالهای اخیر نیز مشاهده شد افرادی که پیش از این در مراسم مذهبی حضور داشتند، در اثر تأثیرگذاری جنگ شناختی دست به اقداماتی همچون سوزاندن قرآن، تخریب امامزادهها و حسینیهها زدند و حتی شعارهایی علیه اسلام سر دادند.
عضو هیئت علمی مؤسسه امام خمینی(ره) با بیان نمونهای تاریخی دیگر افزود: در جریان جنگ صفین و شهادت عمار یاسر، پیامبر اکرم(ص) پیشتر فرموده بودند که عمار به دست گروهی ستمگر کشته میشود. هنگامی که عمار در سپاه امیرالمؤمنین علی(ع) به شهادت رسید، این موضوع در سپاه شام تردید ایجاد کرد؛ اما معاویه با بهرهگیری از جنگ شناختی ادعا کرد قاتل عمار کسی است که او را به میدان جنگ آورده است.
وی خاطرنشان کرد: امیرالمؤمنین علی(ع) در پاسخ به این ادعا فرمودند در این صورت باید گفت پیامبر(ص) نیز قاتل حمزه سیدالشهدا بوده است، زیرا او را به میدان جنگ آورده بود. با این حال برخی از افراد سادهدل در سپاه شام این شبهه را پذیرفتند.
حجتالاسلام والمسلمین امینرستمی در ادامه، ایجاد یأس و ناامیدی دومین راهبرد دشمن در جنگ شناختی دانست و گفت: در تاریخ اسلام نیز نمونههایی از این مسئله وجود دارد؛ از جمله در جنگ احد که با شایعه شهادت پیامبر اکرم(ص)، برخی از مسلمانان میدان را ترک کردند.
وی افزود: در همان زمان یکی از مجروحان که بر زمین افتاده بود به همراه خود که قصد فرار داشت گفت اگر حتی پیامبر(ص) به شهادت رسیده باشد، دین او باقی است و خدای او زنده است؛ بنابراین باید با ایستادگی از دین دفاع کرد. این نمونه نشان میدهد که مقابله با جنگ شناختی نیازمند بصیرت و استقامت است.
وی با اشاره به نقش شایعهسازی و ایجاد یأس در جامعه بهعنوان یکی از راهبردهای دشمن در جنگ شناختی اظهار کرد: همانگونه که در صدر اسلام شایعه شهادت پیامبر اکرم(ص) موجب سستی برخی مسلمانان شد، امروز نیز برخی با طرح ادعاهایی نظیر از کار افتادن توان دفاعی کشور با فشار یک دکمه توسط آمریکا، تلاش میکردند روحیه جامعه را تضعیف کنند؛ در حالی که با گذشت سالها چنین ادعاهایی نادرست بودن خود را نشان داده است.
وی راهبرد سوم دشمن را ایجاد بدبینی نسبت به جبهه حق دانست و افزود: تخریب چهره شخصیتهایی مانند سردار شهید قاسم سلیمانی و تبلیغات علیه محور مقاومت نمونههایی از این اقدام است.
حجتالاسلام والمسلمین امینرستمی تاکید کرد: در اغتشاشات، رفتارهایی مانند پایین آوردن و آتشزدن تصاویر سردار سلیمانی یا تکرار شعارهایی همچون «نه غزه، نه لبنان» با هدف تخریب جبهه مقاومت و وارونهنمایی حقیقت انجام شد.
عضو هیئت علمی مؤسسه امام خمینی(ره) با اشاره به نمونههای تاریخی ادامه داد: همانگونه که در صدر اسلام نسبت به امیرالمؤمنین(ع) اتهامزنی میشد یا در واقعه کربلا امام حسین(ع) به خروج از دین متهم گردید، امروز نیز دشمن با همین روشها به دنبال بدبینسازی جامعه نسبت به جریان حق است.
وی درباره راهبرد چهارم دشمن در جنگ شناختی گفت: ایجاد اختلاف میان اقوام و مذاهب از دیگر برنامههای دشمن است؛ بهطوریکه از یکسو جریانهایی مانند «شیعه انگلیسی» با دهها شبکه ماهوارهای بهوجود میآورد که هیچ موضعی علیه رژیم صهیونیستی ندارند و از سوی دیگر جریانهای تندرو سنی مانند داعش را تقویت میکند تا زمینه درگیریهای فرسایشی میان مسلمانان فراهم شود.
حجتالاسلام والمسلمین رستمی افزود: هدف دشمن این است که همانند جنگ سیساله اروپا، نسلهای بعدی نسبت به دین بیاعتقاد شوند.
وی با اشاره به اقدامات مقابلهای در این حوزه گفت: با ابتکار امام و برگزاری نشستهایی در تهران و چچن، ماهیت دشمن از نظر ایدئولوژیک روشن شد و در میدان عمل نیز سپاه قدس به فرماندهی سردار سلیمانی توانست بر فتنههای ایجادشده غلبه کند.
حجتالاسلام والمسلمین امینرستمی در ادامه به ارائه راهکارهای مقابله با جنگ شناختی پرداخت و نخستین راهکار را «جهاد تبیین» دانست و بیان کرد: جهل منشأ بسیاری از آسیبهاست و به همین دلیل اطلاعرسانی صحیح و بهموقع اهمیت فراوانی دارد.
وی با اشاره به تأکیدات مکرر رهبر شهید انقلاب اسلامی درباره اهمیت فضای مجازی افزود: ایشان تأکید کرده بودند که اگر مسئولیتی غیر از رهبری بر عهده میگرفتند، مدیریت فضای مجازی را انتخاب میکردند.
وی دومین راهکار را بیتوجهی به تبلیغات دشمن و مراجعه به منابع معتبر دانست و گفت: قرآن کریم دستور میدهد که در مسائل مهم باید به اهل ذکر مراجعه کرد و نباید به رسانههای معاند و شبکههای خارجنشین اعتماد کرد؛ در حالی که برخی افراد نسبت به رسانههای داخلی و اطلاعرسانی مسئولان بیاعتماد میشوند.
عضو هیئت علمی مؤسسه امام خمینی(ره) راهکار بعدی را پرهیز از انتشار اخبار غیرموثق عنوان کرد و گفت: افراد نباید هر خبری را بدون علم و اطمینان منتشر کنند، زیرا قرآن کریم تأکید میکند که درباره هر آنچه علم ندارید مورد سؤال قرار خواهید گرفت و در فضای مجازی نیز نباید هر مطلبی را بدون دقت و بررسی بازنشر داد.
انتهای پیام/
نظر شما